Bản tin cảnh báo, dự báo nguồn nước tháng trên lưu vực sông Kôn – Hà Thanh được biên soạn hàng tháng nhằm cung cấp các thông tin về dự báo tổng lượng nước nội sinh, mực nước, chất lượng nước dưới đất phục vụ các mục đích quản lý, khai thác tài nguyên nước và các mục đích khác theo quy định của pháp luật.
Lưu vực sông Kôn – Hà Thanh thuộc tỉnh Gia Lai với tổng diện tích lưu vực là 3.809km2, được chia thành 04 vùng tính toán, dự báo nguồn nước mặt từ mưa gồm: Tiểu vùng Thượng sông Kôn, tiểu vùng Trung sông Kôn, tiểu vùng Hạ sông Kôn và lưu vực sông Hà Thanh.
1. Hiện trạng nguồn nước mặt
Lưu vực sông Kôn – Hà Thanh là một trong những lưu vực sông thuộc tỉnh Gia Lai với tổng diện tích lưu vực là 3.809km2. Lưu lượng dòng chảy trung bình nhiều năm trên sông Kôn tại Bình Tường đạt 66,78m3/s và tổng lượng dòng chảy năm 2,106 tỷ m3; cho toàn lưu vực sông Kôn là 113,08m3/s và tổng lượng dòng chảy năm là 3,566 tỷ m3. Lưu vực sông Hà Thanh có lưu lượng trung bình năm là 21,39 m3/s và tổng lượng dòng chảy 0,674 tỷ m3.
2 Hiện trạng nguồn nước dưới đất
Tầng chứa nước lỗ hổng trong trầm tích Holocene (qh): Diễn biến mực nước dưới đất trung bình tháng 7 so với tháng 6 có xu thế dâng, có 2/2 công trình mực nước dâng. Giá trị dâng cao nhất là 0,19m tại phường Quy Nhơn Đông, tỉnh Gia Lai (QT8-BĐ).
Sơ đồ diễn biến mực nước tháng 07 tầng qh
Tầng chứa nước lỗ hổng trong trầm tích Pleistocene (qp): Diễn biến mực nước dưới đất trung bình tháng 7 so với tháng 6 có xu thế dâng hạ không đáng kể, có 4/7 công trình mực nước dâng hạ không đáng kể, 2/7 công trình mực nước hạ và 1/7 công trình mực nước dâng. Giá trị hạ thấp nhất là 0,94m tại xã Hòa Hội, tỉnh Gia Lai (QT2-BĐ) và một công trình có mực nước dâng là 0,08m tại phường An Nhơn Đông, tỉnh Gia Lai (QT5a-BĐ).
Tầng chứa nước khe nứt trong các đá trầm tích lục nguyên Neogen (n): Theo kết quả quan trắc tại công trình QT5b-BĐ thuộc phường An Nhơn Đông, tỉnh Gia Lai mực nước trung bình tháng 7 dâng 0,08m so với tháng 6.
Tầng chứa nước khe nứt trong đá biến chất Arkei (ar): Diễn biến mực nước dưới đất trung bình tháng 6 so với tháng 5 có xu thế dâng, có 1/2 công trình mực nước dâng, 1/2 công trình mực nước dâng hạ không đáng kể. Giá trị dâng cao nhất là 0,24m tại phường An Nhơn, tỉnh Gia Lai (QT6b-BĐ).
Theo số liệu dự báo mưa từ Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn quốc gia cho thấy trong tháng 7 năm 2026, tổng lượng mưa dự báo trên lưu vực sông Kôn – Hà Thanh phổ biến xấp xỉ so với TBNN, trong khi nhiệt độ trung bình phổ biến cao hơn 0,5 -1,0ºC so với TBNN cùng thời kỳ.
Dựa theo nhận định trên, kết hợp với số liệu mưa dự báo từ vệ tinh, dự báo tổng lượng tài nguyên nước mặt nội sinh trên LVS Kôn – Hà Thanh trong tháng 7 năm 2026 dao động trong khoảng 85,8 – 108,7 triệu m3, trong đó cao nhất tại vùng Hạ sông Kôn với tổng lượng dự báo dao động trong khoảng 27,9 – 34,1 triệu m3 và thấp nhất tại vùng sông Hà Thanh, dao động trong khoảng 19,1 – 23,5 triệu m3.
4. Dự báo nguồn nước dưới đất
Tầng chứa nước lỗ hổng trong trầm tích Holocene (qh): Diễn biến mực nước dưới đất trung bình dự báo tháng 7 so với mực nước quan trắc tháng 6 có xu thế dâng, có 2/2 công trình mực nước dâng. Mực nước dâng từ 0,05m đến 0,2m tập trung ở phường Quy Nhơn Đông, xã Tuy Phước Đông của tỉnh Gia Lai.
Tầng chứa nước lỗ hổng trong trầm tích Pleistocene (qp): Diễn biến mực nước dưới đất trung bình dự báo tháng 7 so với mực nước quan trắc tháng 6 có xu thế hạ, có 6/7 công trình mực nước hạ, 1/7 công trình mực nước dâng. Mực nước hạ từ 1m đến 2m tập trung ở xã Hòa Hội, tỉnh Gia Lai và mực nước dâng từ 0,05m đến 0,2m tập trung ở phường An Nhơn, tỉnh Gia Lai.
Tầng chứa nước khe nứt trong các đá trầm tích lục nguyên Neogen (n): Dự báo diễn biến mực nước trung bình tháng 7 tại công trình QT5b-BĐ có xu thế hạ từ 0,5m đến 1m so với mực nước quan trắc tháng 6.
Tầng chứa nước khe nứt trong đá biến chất Arkei (ar): Diễn biến mực nước dưới đất trung bình tháng 7 so với tháng 6 có xu thế hạ, có 1/2 công trình mực nước hạ, có 1/2 công trình mực nước dâng hạ không đáng kể. Một công trình có mực nước hạ là 0,05m tại xã Bình An, tỉnh Gia Lai (QT7b-BĐ).
5. Đề xuất, kiến nghị
Đối với nước mặt
Tổng lượng nước dự báo trên lưu vực sông Kôn – Hà Thanh trong tháng 8 năm 2026 dao động trong khoảng 148,2 – 180,9 triệu m3, cao nhất tại vùng sông Hà Thanh có tổng lượng dự báo dao động trong khoảng 54,2 – 65,3 triệu m3, thấp nhất tại vùng Hạ sông Kôn dao động trong khoảng 19,4 – 23,5 triệu m3.
Đối với nước dưới đất
Hiện tại, trên phạm vi lưu vực sông Kôn - Hà Thanh chưa có công trình thuộc diện phải cảnh báo, tuy nhiên để đảm bảo khai thác ổn định, cần theo dõi chặt chẽ diễn biến mực nước dưới đất trong các tầng chứa nước trên lưu vực và các bản tin dự báo tiếp theo để phục vụ quản lý, khai thác hiệu quả nguồn nước dưới đất.
Nước trong lưu vực sông thuộc loại nước nhạt, có dấu hiệu lợ phân bố ở tầng qp tại công trình QT4-BĐ (xã Tuy Phước Đông, tỉnh Gia Lai) và mặn ở tầng qh tại công trình QT10-BĐ (xã Tuy Phước Đông, tỉnh Gia Lai).
Đa số các thông số chất lượng nước trên lưu vực sông nằm trong GTGH theo QCVN 09:2023/BTNMT. Tuy nhiên một số công trình có thông số vượt GTGH, tập trung ở các tầng chứa nước qh, qp, n. Các thông số vượt bao gồm Tổng Coliform, Amoni, Permanganat, Tổng chất rắn hòa tan, Độ cứng, Chloride, Mangan và Sắt.
