Ngày 27/10/2026, tại Hà Nội, Trung tâm Công nghệ và Dữ liệu tài nguyên nước tổ chức Hội thảo khoa học “Hệ thống xây dựng kịch bản phân bổ nguồn nước trên lưu vực sông Mã”. Hội thảo tập trung trao đổi kết quả nghiên cứu, các vấn đề về dữ liệu, mô hình dự báo và khả năng ứng dụng sản phẩm trong công tác quản lý tài nguyên nước.
Ông Lê Văn Tuyến, Phó Giám đốc Trung tâm phát biểu khai mạc buổi hội thảo
Hội thảo thuộc đề tài “Nghiên cứu cơ sở khoa học và giải pháp ứng dụng mô hình dự báo tài nguyên nước với học sâu (Deep learning) và dữ liệu lớn (Bigdata) xây dựng kịch bản phân bổ nguồn nước trên các lưu vực sông Việt Nam. Thử nghiệm lưu vực sông Mã”, mã số TNMT.ĐL.2025.02.06, do ThS. Vũ Trung Hải làm chủ nhiệm.
Ông Phan Quang Thức, Giám đốc Trung tâm Công nghệ và Dữ liệu tài nguyên nước, chủ trì hội thảo.
Tham dự có các chuyên gia, nhà khoa học và đại diện các đơn vị chuyên môn tham gia trao đổi, góp ý đối với kết quả và định hướng hoàn thiện đề tài.
Kết nối dự báo nguồn nước với tính toán phân bổTại hội thảo, ThS. Vũ Trung Hải trình bày tiến độ thực hiện, kết quả nghiên cứu và báo cáo về xây dựng, đánh giá các kịch bản phân bổ nguồn nước trên lưu vực sông Mã. TS. Hoàng Phúc Lâm, Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn Quốc gia, trình bày tham luận về ứng dụng mô hình học sâu trong dự báo tài nguyên nước. KS. Nhữ Thị Linh, Phòng Hạ tầng và Phát triển phần mềm, giới thiệu nội dung xây dựng hệ thống phân bổ nguồn nước ứng dụng học sâu và dữ liệu lớn.
Các báo cáo đặt ra hướng tiếp cận kết nối dữ liệu đầu vào, mô hình dự báo với các mô hình thủy văn, thủy lực và cân bằng nước để hỗ trợ xây dựng kịch bản phân bổ nguồn nước. Những nội dung này được các đại biểu trao đổi trên cả phương diện chuyên môn kỹ thuật và yêu cầu phục vụ quản lý nhà nước.
Chú trọng chất lượng dữ liệu và kiểm chứng mô hìnhGóp ý tại hội thảo, chuyên gia Đoàn Thế Hùng đề nghị đề tài làm rõ cơ sở khoa học và khả năng hình thành khung quy trình chung cho các lưu vực sông ở Việt Nam, trên cơ sở thử nghiệm tại lưu vực sông Mã. Đồng thời, cần xác định rõ trách nhiệm xây dựng kịch bản, thứ tự ưu tiên phân bổ nước và phương án xử lý khi xảy ra thiếu nước.
Chuyên gia cũng đề nghị so sánh kết quả nghiên cứu với các kịch bản đã được cơ quan quản lý công bố; đánh giá lợi ích về độ chính xác, thời gian xử lý và mức độ chi tiết so với chi phí đầu tư, vận hành. Công nghệ và trí tuệ nhân tạo cần được xác định là công cụ cung cấp thông tin, dự báo và hỗ trợ lựa chọn phương án; quyết định phân bổ nguồn nước vẫn thuộc thẩm quyền của cơ quan, người có trách nhiệm.
PGS.TS. Nguyễn Tiền Giang, Trường Đại học Khoa học Tự nhiên, đề nghị làm rõ phạm vi tính toán đối với phần lưu vực thuộc lãnh thổ Lào, đánh giá độ tin cậy của dữ liệu mở và bổ sung số liệu cập nhật phục vụ hiệu chỉnh, kiểm định. Đối với mô hình dự báo, cần xem xét khả năng biểu diễn quan hệ theo thời gian, không gian; kiểm tra độ trễ của kết quả và kiểm soát nguy cơ mô hình phù hợp với dữ liệu huấn luyện nhưng dự báo kém trên dữ liệu mới.
Các ý kiến cũng lưu ý việc thống nhất bước thời gian khi kết nối mô hình dự báo với MIKE NAM, MIKE 11 và MIKE BASIN; chuẩn hóa cách sử dụng các thuật ngữ trí tuệ nhân tạo, học sâu và dữ liệu lớn cho phù hợp với phương pháp, kiến trúc và dữ liệu thực tế của đề tài.
Ông Nguyễn Việt Tùng, Phó Trưởng Ban Hợp tác và Phát triển dự án, Trung tâm Quy hoạch và Điều tra tài nguyên nước quốc gia, đề nghị bổ sung phân tích, so sánh mô hình MLP với các mô hình LSTM, RNN để làm rõ cơ sở lựa chọn. Bên cạnh đó, cần rà soát dữ liệu nhu cầu nước, dòng chảy đến và kết quả thiếu nước ở thượng lưu; bổ sung xem xét ảnh hưởng của thủy triều, xâm nhập mặn đối với khả năng khai thác nước ở hạ lưu.
Hoàn thiện quy trình kỹ thuật phục vụ quản lýKết luận hội thảo, chủ trì ghi nhận công tác chuẩn bị và các báo cáo trình bày, đồng thời đề nghị nhóm nghiên cứu tiếp thu, giải trình đầy đủ ý kiến của chuyên gia để nâng cao chất lượng sản phẩm.
Trong thời gian tới, nhóm thực hiện sẽ tập trung rà soát báo cáo tổng kết, chuẩn hóa thuật ngữ, bổ sung sơ đồ kết nối dữ liệu và các mô hình; làm rõ hiệu quả kinh tế, kỹ thuật và tính khả thi khi ứng dụng. Một nhiệm vụ trọng tâm là hoàn thiện dự thảo quy trình kỹ thuật xây dựng kịch bản phân bổ nguồn nước, bảo đảm dễ hiểu, thuận tiện chuyển giao và đáp ứng nhu cầu chuyên môn của Cục Quản lý tài nguyên nước.
Những góp ý tại hội thảo là cơ sở để nhóm nghiên cứu hoàn thiện phương pháp, kiểm chứng kết quả và làm rõ khả năng ứng dụng hệ thống trong hỗ trợ quản lý, phân bổ nguồn nước.
Các đại biểu chụp ảnh lưu niệm
