Tue07072020

Last update03:54:59 AM GMT

Cần một cuộc vận động bảo vệ tài nguyên nước

There are no translations available.

Bà Nancy chia sẻ kinh nghiệm truyền thông bảo vệ tài nguyên nướcNancy Hammett, người Mỹ, một trong những chuyên gia hàng đầu quốc tế về môi trường đã đến Việt Nam hoạt động tình nguyện trong 2 năm nay nhằm vận động bảo vệ tài nguyên nước. Bà bảo rằng: Không dễ chút nào bởi nhận thức của người dân về tài nguyên nước ở Việt Nam còn rất sơ sài bởi quan niệm người vẫn coi nước là tài nguyên vô tận.
Việt Nam không giàu về tài nguyên nước. Có tới 63% tài nguyên nước của Việt Nam là từ nước ngoài chảy vào, tình hình phát triển nguồn nước này nằm ngoài tầm kiểm soát của chúng ta. Chính vì thế mà Việt Nam đang đối mặt với với thách thức về an ninh nguồn nước vùng thượng lưu. Việc khai thác và sử dụng nước của chúng ta chưa có hiệu quả cao, còn để thất thoát nhiều trong cấp nước và nước tưới trong nông nghiệp.

Nguồn tài nguyên nước mặt quan trọng nhất của Việt Nam là từ hệ thống sông suối và các hồ chứa nước ngọt. Hiện nay với dân số trên 86 triệu người, bình quân lượng nước tiêu thụ bình quân 1 người khoảng xấp xỉ 10.000 m3, đây là chỉ số trung bình so với các nước trên thế giới. Tuy nhiên, thực tế tài nguyên nước trên đầu người thấp hơn do một phần trong số này bị ô nhiễm và với mức độ tăng dân số nhanh, kinh tế phát triển và việc quản lý, sử dụng nước không bền vững thì con số này sẽ giảm nhanh. Việt Nam sẽ nằm trong danh sách những quốc gia khan hiếm nước vào năm 2050 hoặc sớm hơn.

Ai nắm vận mệnh tài nguyên nước? Đó là cơ quan quản lý nguồn nước và chính người dân sử dụng nước trong toàn quốc. Quản lý tài nguyên nước quốc gia phải có một vị trí đặc biệt trong chiến lược phát triển kinh tế xã hội.

Luật Tài nguyên nước có hiệu lực thi hành từ 1-1-1999. Đây là bộ luật đầu tiên về nước của Đông Nam Á. Luật xác định: “Nước là tài nguyên đặc biệt quan trọng, là thành phần thiết yếu của cuộc sống và môi trường, quyết định sự tồn tại, phát triển bền vững của đất nước”. Mặc dù Luật Tài nguyên nước của chúng ta chưa thật hoàn chỉnh nhưng đã quy định trách nhiệm cụ thể của các tổ chức và mỗi người dân đối với tài nguyên nước quốc gia. Trong điều kiện biến đổi khí hậu, các thách thức về nguồn nước sẽ nghiêm trọng hơn, trong đó có việc gia tăng thiên tai do lũ lụt và hạn hán.

Chia sẻ những kinh nghiệm vận động bảo vệ tài nguyên nước, bà Nancy đã nói về kỹ năng truyền thông xung quanh tầm quan trọng của nguồn nước đối với đời sống xã hội, từ đó làm thay đổi hành vi của con người về bảo vệ tài nguyên nước. Đa phần người Việt Nam coi nước là nguồn tài nguyên vô tận, sử dụng vô tội vạ, không cần tiết kiệm, không cần bảo vệ, nhất là đối với nguồn nước ngầm và mặt nước sông hồ. Đó là nhận thức không đúng đắn, thậm chí nguy hiểm cho nguy cơ tài nguyên quan trọng này. Thông điệp cụ thể đối với người dân là gì để họ hiểu được tầm quan trọng của nguồn tài nguyên nước? Theo bà Nancy thì không nhất thiết phải có một kịch bản cứng nhắc, tùy thuộc vào khả năng của từng tuyên truyền viên để chọn giải  pháp truyền thông. Có thể tiến hành tuyên truyền thông qua văn bản, báo chí, tuyên truyền bằng miệng, tổ chức hội thảo, họp hành, tham vấn, các cuộc gặp gỡ không chính thức, thông qua các bài giảng... Đội ngũ tình nguyện viên truyền thông có vai trò đặc biệt quan trọng, mỗi thành viên cần tìm ra một phương thức sao cho phù hợp để chuyển tải tốt nhất đến với đối tượng tuyên truyền. Bảo vệ và sử dụng đúng pháp luật nguồn tài nguyên nước cần sự chung tay của rất nhiều cơ quan, ban ngành và toàn thể nhân dân. Những hành vi vi phạm về môi trường nguồn nước cần phải được xử lý nghiêm khắc.

Cần lắm một phong trào sâu rộng vận động bảo vệ tài nguyên môi trường nước. Trước hết cần một sự điều phối việc sử dụng và bảo vệ tài nguyên nước thống nhất giữa các bộ ngành, nhất là trong việc phát triển thủy điện. Tài nguyên nước là tài sản chung của cả dân tộc, cần nghiêm cấm một nhóm người nào đó vì lợi ích riêng mà hủy hoại, lãng phí nước trên lãnh thổ Việt Nam.

Người dân là một trong những tác nhân sử dụng thiếu kiểm soát và gây ô nhiễm môi trường nước sạch. Mặc dù một người dân chỉ là chủ thể nhỏ nhưng số lượng lại rất đông, nếu ai cũng đào giếng lấy nước ngầm bừa bãi thì cũng sẽ góp phần gây cạn kiệt nguồn tài nguyên quý hiếm này.

Bảo vệ môi trường sống, trong đó đặc biệt quan trọng là một trường tài nguyên nước sạch, cần một phong trào sâu rộng trong đời sống xã hội. Cần phải xã hội hóa các hoạt động bảo vệ, phát triển nguồn nước và cung ứng dịch vụ nước, khuyến khích và huy động sự đóng góp tài chính của mọi thành phần kinh tế, cộng đồng dân cư trong bảo vệ tài nguyên nước.

Bà Nancy là người có rất nhiều kinh nghiệm trong lĩnh vực vận động bảo vệ tài nguyên nước trên thế giới. Trong cuộc gặp gỡ với những tình nguyện viên của Việt Nam, bà chia sẻ nhiều nội dung bổ ích. Bà nói: “Tôi nhiều năm làm công tác bảo vệ các dòng sông ở Mỹ. Ngoài vận động xây dựng phong trào thì cần có một chính sách hữu hiệu, một bộ luật khoa học bảo vệ nguồn nước. Cần có chế tài xử lý mạnh tay đối tượng gây ô nhiễm nguồn nước.








(Theo Lê Tự - Báo Đại đoàn kết 26/5)

ADB sẽ hỗ trợ phát triển giao thông, cung cấp nước sạch cho Hà Nội

There are no translations available.

Chiều 24/5, Phó Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội Hoàng Mạnh Hiển đã có buổi làm việc với ông Ayumi Konishi, Giám đốc Quốc gia Ngân hàng Phát triển châu Á (ADB) tại Việt Nam về một số dự án hợp tác trong giai đoạn tới. 
        Tại cuộc làm việc, thành phố Hà Nội đề xuất một số dự án ưu tiên hợp tác với ABD trong thời gian tới. Cụ thể, nhóm dự án phát triển giao thông đô thị gồm: Dự án tăng cường năng lực cho Ban Quản lý đường sắt đô thị Hà Nội; dự án hỗ trợ kỹ thuật, lập dự án tuyến đường sắt đô thị số 3 kéo dài (từ Ga Hà Nội đến Hoàng Mai); nhóm dự án phát triển bền vững giao thông Hà Nội bao gồm: Xây dựng các bãi đỗ xe thông minh, phát triển hệ thống xe bus thân thiện với môi trường, kết nối giao thông với tuyến đường sắt đô thị số 3 (Nhổn - Ga Hà Nội) và Dự án sử dụng nguồn nước sạch từ Nhà máy nước mặt sông Đà để cấp nước sạch cho các huyện phía Tây của Hà Nội. Các Dự án này hiện đã hội đủ những điều kiện pháp lý cần thiết và đang được các cơ quan chức năng của Thành phố phối hợp với ADB để hoàn thiện các thủ tục, lập dự án.    
        Ông Ayumi Konishi, Giám đốc quốc gia ADB tại Việt Nam cho biết, phía ADB rất quan tâm đầu tư các dự án phát triển giao thông và môi trường tại Việt Nam nói chung và Thành phố Hà Nội nói riêng. Đồng thời khẳng định, ADB sẽ tích cực phối hợp với các cơ quan của thành phố trong công tác chuẩn bị các dự án mà thành phố Hà Nội đã đề xuất.    
(Theo Monre.gov.vn)

Thủ tướng Lào thông báo tạm dừng dự án thủy điện Xayaburi

There are no translations available.

Chiều hôm qua, 7-5-2011, bên lề Hội nghị cấp cao ASEAN lần thứ 18 tại Jakarta, Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Tấn Dũng đã có các cuộc tiếp xúc song phương với Thủ tướng Lào và Thủ tướng Thái Lan để thúc đẩy quan hệ song phương, trao đổi các vấn đề quốc tế và khu vực cùng quan tâm.
Trong cuộc gặp với Thủ tướng Lào Thoongsing Thammavong, hai Thủ tướng nhất trí cho rằng mối quan hệ hữu nghị, tình đoàn kết đặc biệt và hợp tác toàn diện Việt - Lào trong thời gian qua đã phát triển cả về chiều rộng và chiều sâu.
tt638
Dân làng Parkneun - cạnh nơi dự kiến xây đập Xayaburi - đánh cá ở sông Mekong. Họ được lệnh ngừng trồng trọt từ đầu năm 2011
Hai bên đánh giá kỳ họp Ủy ban Liên Chính phủ Việt Nam - Lào lần thứ 33 diễn ra đầu tháng 4-2011 có ý nghĩa rất quan trọng trong quan hệ hai nước.Hai bên nhất trí cần tiếp tục phối hợp chặt chẽ để triển khai tốt các Thỏa thuận đã ký, nhất là Chiến lược hợp tác 2011 - 2020, Hiệp định Hợp tác giai đoạn 2011 - 2015, Hiệp định Hợp tác năm 2011.
Sau khi nghe Thủ tướng Thoongsing Thammavong thông báo về việc Lào quyết định tạm dừng dự án thủy điện Xayaburi, Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng chân thành cảm ơn thông báo hết sức quan trọng và đầy nghĩa tình của Đảng và Chính phủ Lào anh em; cho rằng điều này thể hiện sự hợp tác và quan tâm sâu sắc của Đảng và Chính phủ Lào đối với đề nghị của Việt Nam.
Với tình cảm đặc biệt và vì sự phát triển chung của hai nước, hai vị lãnh đạo nhất trí chỉ đạo các cơ quan liên quan của hai bên phối hợp nghiên cứu chung, thúc đẩy nghiên cứu trong khuôn khổ Ủy hội sông Mekong và có thể cùng mời các nhà khoa học quốc tế có uy  tín, kinh nghiệm tiến hành nghiên cứu để có đủ các cơ sở khoa học vững chắc làm căn cứ cho các quyết định tiếp theo.
Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng khẳng định Việt Nam mong muốn cùng Lào phối hợp với các nước ven sông Mekong, kể cả các nước thượng nguồn là Trung Quốc và Myanmar trong việc khai thác, sử dụng bền vững con sông này vì lợi ích của mỗi nước và cả khu vực.

Về việc Lào có kế hoạch xây dựng đập Xayaburi, mới đây, cụ thể là chiều 25-4-2011, ông Phạm Khôi Nguyên - bộ trưởng Bộ Tài nguyên - môi trường, chủ tịch Ủy ban sông Mekong VN, đồng thời là chủ tịch Ủy hội sông Mekong nhiệm kỳ hiện tại - cho biết Việt Nam đã chính thức đề nghị nước bạn Lào trì hoãn việc xây dựng đập thủy điện Xayaburi trong 10 năm tới nhằm nghiên cứu và đánh giá đầy đủ tác động có thể xảy ra do xây đập thủy điện này.

Ông Nguyên cho hay qua hai hội nghị tham vấn, các chuyên gia và cơ quan quản lý của VN đều bày tỏ sự quan ngại về tác động của các đập thủy điện trên dòng chính sông Mekong đối với khu vực đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL).

Toàn bộ tài liệu và hồ sơ về việc xây dựng đập thủy điện Xayaburi được phía Lào chuyển qua cho VN nghiên cứu vẫn chưa đầy đủ và còn thiếu các số liệu đánh giá thực tế. Đặc biệt là tác động của việc xây dựng đập thủy điện Xayaburi đối với hạ lưu và khu vực ĐBSCL cũng chưa được nghiên cứu đánh giá toàn diện.

“Ngoài đập thủy điện đầu tiên này vẫn còn 11 công trình thủy điện khác đang dự định xây dựng trên dòng chính sông Mekong. Nếu tất cả đều được xây và không đánh giá hết các tác động, việc ảnh hưởng tới khu vực ĐBSCL là rất lớn. Do vậy, chúng tôi rất quan ngại với việc xây dựng các đập thủy điện trên dòng chính sông Mekong” - ông Nguyên nói.

Theo ông Nguyên, đánh giá sơ bộ tác động của việc xây dựng các đập thủy điện trên dòng chính sông Mekong sẽ làm dòng chảy, lượng nước và lượng phù sa tại khu vực ĐBSCL mất rất nhiều.

Số liệu ước tính về lượng phù sa sẽ giảm từ 26 triệu tấn/năm còn khoảng 7 triệu tấn/năm; ngoài ra còn làm giảm số lượng các loài cá, ảnh hưởng đến các loài thủy sản và sự đa dạng sinh học của khu vực này.

 

(Theo DWRM)

Lào tạm dừng xây đập Xayaburi

There are no translations available.

tt637Gặp gỡ Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng tại Jakarta, Indonesia bên lề hội nghị cấp cao ASEAN-18 hôm qua (8/5), Thủ tướng Thoongsing Thammavong thông báo Lào quyết định tạm dừng dự án thủy điện Xayaburi.

Khi 'ASEAN không thể yên lặng.

Thủ tướng Việt Nam chân thành cảm ơn thông báo hết sức quan trọng này, cho rằng điều này thể hiện sự hợp tác và quan tâm sâu sắc của Đảng, Chính phủ Lào đối với đề nghị của Việt Nam.

Hai vị lãnh đạo nhất trí chỉ đạo các cơ quan liên quan của hai bên phối hợp nghiên cứu chung, thúc đẩy nghiên cứu trong khuôn khổ Ủy hội sông Mekong và có thể cùng mời các nhà khoa học quốc tế có uy tín, kinh nghiệm tiến hành nghiên cứu để có đủ các cơ sở khoa học vững chắc làm căn cứ cho các quyết định tiếp theo.

ASEAN ra 3 tuyên bố chung

Kết thúc hội nghị, lãnh đạo ASEAN đã đưa ra 3 tuyên bố chung: xây dựng một cộng đồng ASEAN trong cộng đồng quốc tế, thiết lập quy tắc hòa bình và hòa giải ASEAN và tăng cường hợp tác chống buôn bán người trong khu vực. Ngoài ra, các nhà lãnh đạo ASEAN thống nhất sẽ áp dụng tiêu chuẩn quốc tế cao nhất về an toàn hạt nhân sau sự cố hạt nhân Nhật Bản.

Trong khuôn khổ hội nghị, Thủ tướng Việt Nam Nguyễn Tấn Dũng và các lãnh đạo ASEAN đã có phiên họp hẹp thảo luận về nhiều vấn đề.

Các nhà lãnh đạo khẳng định hòa bình, an ninh và ổn định ở Biển Đông, trong đó có vấn đề an ninh và an toàn hàng hải, là lợi ích chung của tất cả các nước. Mọi tranh chấp về chủ quyền ở Biển Đông cần được giải quyết giữa các bên liên quan thông qua các biện pháp hòa bình trên cơ sở tuân thủ luật pháp quốc tế, trong đó có Công ước về Luật biển năm 1982 của Liên hợp quốc.

Việc thực hiện tốt Tuyên bố về ứng xử của các bên ở Biển Đông (DOC) sẽ góp phần quyết định việc duy trì hòa bình, ổn định, an ninh và an toàn hàng hải ở Biển Đông. ASEAN ủng hộ việc sớm hoàn thành các quy tắc hướng dẫn thực hiện DOC và tiến hành xây dựng Bộ Quy tắc ứng xử ở Biển Đông (COC) vào năm 2012 nhân dịp kỷ niệm 10 năm DOC.

Các nhà lãnh đạo ASEAN cũng nhấn mạnh rằng tăng cường đoàn kết, phối hợp tiếng nói chung đi đôi với thúc đẩy hơn nữa đối thoại và hợp tác với Trung Quốc nhằm thực hiện đầy đủ và hiệu quả DOC.

Về phát triển bền vững tại Tiểu vùng Mekong, Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng đề nghị tăng cường hơn nữa hợp tác ứng phó với biến đổi khí hậu và thúc đẩy phát triển bền vững, đặc biệt trong việc khai thác và sử dụng hợp lý, bền vững tài nguyên nước.

Thủ tướng cho rằng việc khai thác, sử dụng nguồn nước sông Mekong, nhất là việc xây dựng các công trình trên dòng sông chính Mekong, trước hết cần phải hướng tới bảo đảm lợi ích của cư dân cũng như sự phát triển bền vững của tất cả các nước ven sông, nhất là các nước hạ nguồn. Điều này không chỉ đòi hỏi phải có sự hợp tác chặt chẽ của cả 5 nước ASEAN và Trung Quốc, mà còn phải có sự phối hợp nghiên cứu khoa học một cách kỹ lưỡng về tác động đối với môi trường.

Thái Lan - Campuchia chưa đạt thỏa thuận

Một thỏa thuận trong vấn đề biên giới vẫn chưa thể có tại hội nghị lần này. Ngoại trưởng Campuchia và Thái Lan ở lại Jakarta thêm một ngày để thảo luận thêm, nhằm tìm ra giải pháp cho xung đột biên giới giữa hai nước đã khiến 18 người thiệt mạng tính từ hồi tháng 4.

Thủ tướng Campuchia Hun Sen tuyên bố sẽ có cuộc đàm phán khác. Ông nói trong một cuộc họp báo: Tôi đến đây không phải để tham gia một cuộc khẩu chiến.

 

(Theo Vietnamnet)


Nguồn nước thì không thể thay thế

There are no translations available.

tt636Trong khi chờ đợi vấn đề xây dựng đập thủy điện Xayaburi được đàm phán ở cấp Bộ trưởng, cần phải tiến hành thêm các nghiên cứu về tác động của đập thủy điện tới môi trường và dân sinh của các vùng hạ lưu, đặc biệt là các tác động tích lũy. Đó là ý kiến của bà Ngụy Thị Khanh, Phó Giám đốc Trung tâm Bảo tồn và Phát triển tài nguyên nước (WARECOD) trong cuộc trao đổi với Tia Sáng.  

 

Ghi nhận của bà từ cuộc “Đối thoại mở về vấn đề đập Xayaburi và phát triển thủy điện trên dòng chính của sông Mekong” mới đây WARECOD phối hợp tổ chức?

Mục đích của Đối thoại mở là tạo ra diễn đàn trao đổi của các tổ chức xã hội dân sự, các nhà khoa học, báo giới và các bên có quan tâm tới vấn đề này. Chúng tôi muốn chia sẻ những thông tin từ các kết quả nghiên cứu của Việt Nam và quốc tế về tác động của thủy điện trên dòng chính của sông Mekong tới đồng bằng sông Cửu Long và những phân tích được mất đối với vùng hạ lưu vực Mekong.

Tại cuộc Đối thoại mở, những người tham gia đã đi tới thống nhất chung: Những tổn thất mất mát sẽ vô cùng to lớn và nhiều hơn lợi ích có thể có, đề nghị hoãn quyết định xây hay không xây thủy điện Xayaburi ít nhất là 10 năm. Trong thời gian này nên tiến hành nghiên cứu ảnh hưởng của các đập thủy điện, đặc biệt là tới đồng bằng sông Cửu Long. Trong đánh giá nghiên cứu, phải xem xét có giải pháp thay thế tốt hơn không và xem xét lựa chọn các công nghệ tối ưu.

Bà thấy thế nào về kết quả cuộc họp của Ủy hội sông Mekong (MRC) vào ngày 19/4 vừa qua?

Quyết định của MRC đưa vấn đề này lên cấp cao hơn là bước đi phù hợp, phản ánh đúng tầm quan trọng của vấn đề, đây không chỉ dừng lại ở kỹ thuật mà còn là kinh tế, an ninh của các nước trong khu vực. Năng lượng có thể thay thế và có thể được sản xuất từ nhiều nguồn khác nhau nhưng nước thì không thể thay thế. Trong khi chưa có giải pháp giảm thiểu tác động của đập thủy điện gây ra thì chưa thể tiến hành làm.

Báo cáo EIA của Xayaburi còn quá sơ sài, đặc biệt chưa nghiên cứu tới tác động tích lũy xuyên biên giới mà mới chỉ dừng lại khoảng 10km hạ lưu đập. Thông tin về dự án chưa được cung cấp đầy đủ và kịp thời cho công chúng trong quá trình tham vấn.

Nguồn nước của sông Mekong rất quan trọng đối với ĐBSCL: bồi đắp phù sa cho đồng bằng, đẩy lùi xâm nhập mặn, cải tạo đất bạc màu, cung cấp phù du cho thủy sản nội địa, nếu có bất kỳ sự thay đổi nào tác động tới dòng sông sẽ mang lại những hệ lụy tới không chỉ nguồn nước, an ninh lương thực mà còn có sẽ xóa sổ nỗ lực của rất nhiều chương trình phát triển mà Chính phủ đã đầu tư cho ĐBSCL trong vòng 20 năm qua.

Chính phủ Việt Nam cũng có tuyên bố chính thức đề nghị Lào hoãn xây dựng đập thủy điện Xayaburi trong vòng 10 năm tới để tiến hành các nghiên cứu tác động của các đập thủy điện trên dòng chính tới vùng hạ lưu.

Tuy nhiên, chúng tôi mới yên tâm trước mắt. Vấn đề vẫn còn đó. Trong vùng Mekong, MRC được xem là một mô hình tiêu biểu về hợp tác quản lý nguồn nước xuyên biên giới. Quan hệ hợp tác giữa các nước trong Ủy hội cần được tăng cường thúc đẩy đa cấp, đa chiều hơn nữa để cùng nhau chia sẻ dòng sông chung vì lợi ích của tất cả các nước và các dân tộc trong lưu vực.

Trong khi chờ đợi đàm phán ở cấp cao hơn, Việt Nam cần có những nỗ lực gì để tác động tới quyết định của các bên có liên quan?

Các nhà khoa học phải tiếp tục nghiên cứu, tìm ra giải pháp thay thế hoặc có lợi cho tất cả các bên, đặc biệt phải tiến hành các nghiên cứu về tác động tích lũy, giải pháp thay thế, đánh giá kỹ các rủi ro (ví dụ như động đất)… Những nghiên cứu này khi được tiến hành tốt sẽ cung cấp cơ sở khoa học cho các cơ quan quản lý và quyết định trong quá trình thiết kế tương lai của lưu vực Mekong.

Bên cạnh đó, chúng ta cần phải giúp đỡ Lào phát triển bền vững, tìm những hướng phát triển mới, như phát triển thủy điện ở các chi lưu, những ưu đãi trong đầu tư thực hiện các chương trình phát triển khác, kêu gọi quốc tế cùng hỗ trợ trong các kế hoạch phát triển của vùng.

Trung Quốc đã tạo ra tiền lệ xây dựng các đập thủy điện trên thượng nguồn sông Mekong bất chấp sự phản đối của các quốc gia vùng hạ lưu sông Mekong và dư luận thế giới. Bà có lo lắng điều tương tự sẽ xảy ra với đập thủy điện Xayaburi?

Dĩ nhiên là tôi lo lắng vì nhận thấy những tác động tiềm tàng. Nếu điều này xảy ra thì thiệt hại sẽ rất lớn. Thế giới đã có những bài học nhãn tiền như đồng bằng Missisipi, Mỹ sau 30 năm xây dựng thủy điện, vùng đồng bằng đã lún sụt và giảm khả năng canh tác. Theo tính toán, 50-70% phù sa bị giữ lại ở các đập thủy điện. Người ta đã đi đến quyết định buộc phải tháo dỡ đập để tạo lưu chuyển phù sa và cá có thể chảy xuống phía hạ nguồn.

Tuy nhiên, tôi vẫn hy vọng Chính phủ Lào cũng sẽ cân nhắc tới sự phản đối của dư luận thế giới. Nếu chỉ vì lợi ích của một nhóm mà Lào chấp nhận thì có thể ảnh hưởng tới quan hệ với các quốc gia láng giềng. Vấn đề cơ bản là khi xây dựng đập thủy điện trong mấy chục năm đầu tiên chủ yếu lợi ích kinh tế bằng tiền mặt rơi vào túi các nhà đầu tư tư nhân nước ngoài, Chính phủ và  nhân dân không được hưởng lợi nhiều như các nhà đầu tư thuyết trình.

Cảm ơn bà.

 

Các rủi ro thiệt hại đối với ĐBSCL từ 12 đập dòng chính Mekong ở phần hạ lưu vực

Thủy sản tự nhiên nước ngọt:

- Chỉ riêng ĐBSCL, tổn thất cá trắng là khoảng 240.000 đến 480.000 tấn/năm.  Nếu tính giá 2.500 USD/tấn, mỗi năm ĐBSCL sẽ thiệt hại khoảng 500.000 đến 1 tỉ USD, chỉ riêng cá trắng.

- Trong lưu vực Mê Công, 65% là cá trắng và 35% là cá đen.  Cá đen ăn cá trắng để tồn tại, khi mất cá trắng thì cá đen sẽ mất theo.  Các loài khác như chim, cò, rùa, rắn cũng sẽ suy giảm tương tự

Phù sa:

- Lượng phù sa hằng năm sông Mekong tải về hạ lưu là 160-165 triệu tấn.  Con số này sẽ giảm còn ¼ hay tương đương 42 triệu tấn khi toàn bộ 12 đập này được xây dựng.

- Chưa có số liệu về chi phí phân bón tăng lên để duy trì năng suất lúa.  Số liệu nghiên cứu ở An Giang cho thấy khi không có phù sa, mặc dù áp dụng phân bón tăng (131-134 kg/ha) thì năng suất lúa vẫn giảm (từ 5.86 xuống còn 5.28 tấn/ha).

- Mất phù sa đồng nghĩa với mất dinh dưỡng toàn bộ hệ thống và làm cho đất bị chai đi.  Thiếu phù sa sẽ làm suy thoái đất, nhất là trên những vùng đất xám bạc màu và đất phù sa canh tác 3 vụ lúa/năm.

- Mất phù sa sẽ gia tăng sạt lở bờ sông và bờ biển do hiện tượng “nước đói phù sa”, đồng thời sẽ làm ngưng quá trình kiến tạo đồng bằng đã liên tục diễn ra trong hằng nghìn năm nay, bờ biển phía Đông của ĐBSCL và mũi Cà Mau sẽ bị sạt lở nghiêm trọng.

- Mất phù sa sẽ làm cho ĐBSCL bị sụt lún và chìm rất nhanh xuống dưới mực nước biển cùng với tác động của nước biển dâng do biến đổi khí hậu.

- Lượng cát hiện đang được khai thác ở các nước ở lưu vực sông Mê Công hiện là rất lớn để phục vụ cho nhu cầu xây dựng. Ngoài  bùn và chất dinh dưỡng, cát chính là thành phần chính bồi đắp và kiến tạo đồng bằng sông Cửu Long, nhưng cát không thể đi qua được các đập.  Tình trạng xói mòn bờ biển đã có thể quan sát được ở mũi Cà Mau và các tỉnh cửa sông như Bến Tre, Trà Vinh do tình trạng khai thác cát … Hiện tượng này sẽ trở nên nghiêm trọng hơn nữa khi xây đập trên dòng chính.

Thủy sản biển:

- Cả một vùng biển rộng lớn ở ĐBSCL của Việt Nam phụ thuộc vào nguồn dinh dưỡng của sông Mekong đưa ra hằng năm.

- Sản lượng thủy sản biển 2009 là 606.500 tấn (chiếm 50% sản lượng khai thác thủy sản biển cả nước (1,196,300 tấn) và gấp gần 10 lần sản lượng biển vùng Đồng bằng sông Hồng (77.900 tấn).  Cần có nghiên cứu để xác định lượng thủy sản này sẽ suy giảm bao nhiêu khi phù sa giảm còn ¼ hiện nay.

Sự dịch chuyển nhanh, khó tiên đoán của ranh giới mặn

- Các đập này là các đập dâng, cho nước chảy qua trong ngày trong mùa lũ.  Vì vậy không có chức năng cắt lũ.

- Trong mùa khô, các đập này có thể tích nước đến 3 tuần (mỗi đập) và gây cạn kiệt thêm vào mùa khô gây xâm nhập mặn sâu vào đất liền; đồng thời không đủ nguồn nước để ém phèn dẫn đến sự phèn hóa một diện tích khá lớn vùng Đồng Tháp Mười, Tứ Giác Long Xuyên, và Tây Nam Sông Hậu.

- Các đập này do các nhà đầu tư tư nhân khác nhau vận hành, nên không thể điều phối được.

- Ranh giới mặn của ĐBSCL phụ thuộc vào sự cân bằng giữa dòng chảy sông Mekong vào mùa khô và mực nước biển vì vậy ranh giới mặn có thể dịch chuyển nhanh chóng dọc theo sông tùy theo sự vận hành các đập.  Điều này làm cho hệ thống canh tác khó thích nghi.

Ô nhiễm môi trường

Khi năng lượng dòng chảy giảm, khả năng rửa trôi và tự làm sạch của dòng sông sẽ giảm trong khi đó phân bón được áp dụng tăng để bù cho sự giảm phù sa

(Một số phân tích các vấn đề chính liên quan đến dự án thủy điện Xayaburi và bậc thang thủy điện trên dòng chính hạ lưu vực Mekong, do nhóm công tác Mekong – VRN thực hiện)

 

 

(Theo Nguyệt Hà - tiasang.com.vn)

Vì sao việc Lào triển khai dự án xây dựng đập Xayaburi trên dòng chính tại hạ lưu sông MêKông lại được các nước láng giềng trong khu vực Đông Nam Á quan tâm nhiều?

There are no translations available.

Vì sao việc Lào triển khai dự án xây dựng đập Xayaburi trên dòng chính tại hạ lưu sông MêKông lại được các nước láng giềng trong khu vực Đông Nam Á như Thái Lan, Campuchia và Việt Nam quan tâm nhiều đến vậy? Phải chăng vì chính hệ lụy mà nó tác động lên môi trường sinh thái, kinh tế, xã hội... là quá lớn? Tạp chí Thủy sản Việt Nam xin trích dẫn một ý kiến để giúp bạn đọc có được một góc nhìn tổng quan hơn về sự kiện này.

Ông Phạm Khôi Nguyên - Bộ trưởng Bộ Tài nguyên Môi trường Việt Nam

Việt Nam chính thức đề nghị nước bạn Lào trì hoãn 10 năm (*)

Ngoài đập thủy điện đầu tiên này vẫn còn 11 công trình thủy điện khác đang dự định xây dựng trên dòng chính sông MêKông. Nếu tất cả đều được xây và không đánh giá hết các tác động, việc ảnh hưởng tới khu vực ĐBSCL là rất lớn. Do vậy, chúng tôi rất quan ngại với việc xây dựng các đập thủy điện trên dòng chính sông MêKông. Việt Nam đã chính thức đề nghị nước bạn Lào trì hoãn việc xây dựng đập thủy điện Xayaburi trong 10 năm tới.           

(Nguồn: tuoitre.vn)

Ông Nguyễn Thái Lai - Thứ trưởng Bộ Tài nguyên Môi trường Việt Nam

Tác động sâu sắc tới ĐBSCL

Xây dựng công trình thủy điện trên dòng chính sông MêKông sẽ ảnh hưởng nghiêm trọng tới tài nguyên nước và gây sự quan tâm sâu sắc đến cộng đồng dân cư sống bên dòng sông. Các nhà đầu tư cho rằng đập thủy điện chỉ sử dụng nước và sau đó là trả lại nước cho dòng sông nên không có tác hại nhưng trên thực tế điều đó làm thay đổi chế độ dòng chảy sâu sắc, không còn là dòng chảy tự nhiên mà do con người điều chỉnh… Nếu cộng lũy tích của 12 công trình thủy điện thì tác động sẽ rất nghiêm trọng. Việc xây dựng thuỷ điện trên dòng chính MêKông được các chuyên gia đánh giá là có tác động sâu sắc tới ĐBSCL.   
tt634
Đập Xayaburi sẽ đe dọa đến sự tuyệt chủng của biểu tượng sông MêKông - cá da trơn

(Theo Monrre.gov.vn)          

LHQ kêu gọi sử dụng hiệu quả nguồn tài nguyên

There are no translations available.

tt633LHQ khẳng định cần có biện pháp các nền kinh tế trở lại con đường phát triển bền vững, thân thiện với môi trường
Tại kỳ họp thứ 19 Ủy ban LHQ về Phát triển bền vững (UNCSD) ngày 2/5, LHQ đã kêu gọi các nước thành viên nhanh chóng đạt được thỏa thuận về một chương trình chung, nhằm sử dụng an toàn và hiệu quả hơn các nguồn tài nguyên của Trái đất.

UNCSD cảnh báo hậu quả nghiêm trọng của việc sản xuất và tiêu dùng không bền vững đối với các hệ sinh thái, đồng thời khẳng định nhu cầu cấp bách phải thay đổi các mô hình sản xuất và tiêu dùng để đưa các nền kinh tế trở lại con đường phát triển bền vững, thân thiện với môi trường.

Các mô hình sản xuất và tiêu dùng hiện đại đã đặt nhân loại trước những thách thức toàn cầu như biến đổi khí hậu, khan hiếm nước và các nguồn tài nguyên, sự suy thoái nghiêm trọng của môi trường.

Phó Tổng Thư ký LHQ phụ trách các vấn đề kinh tế - xã hội Sa Tổ Khang nhấn mạnh, trên phạm vi toàn cầu, sản xuất và tiêu dùng không bền vững đã đe dọa khả năng hỗ trợ sự sống của Trái đất. Sự mất cân bằng sinh thái ngày càng rõ ràng và nguy hiểm với lượng khí thải gây hiệu ứng nhà kính ngày càng tăng; số loài động, thực vật bị đe dọa tuyệt chủng ngày càng lớn; tốc độ mất rừng ngày càng cao cũng như sự suy giảm nghiêm trọng của nguồn cá trên biển và đại dương.

Ông Sa Tổ Khang cho rằng trong bối cảnh hiện nay, UNCSD cần phát động kế hoạch hỗ trợ các nước thực hiện các mô hình sản xuất và tiêu dùng bền vững.

Kỳ họp năm 2011 của UNCSD sẽ xem xét các chính sách thúc đẩy sản xuất và tiêu dùng bền vững, tăng cường an toàn trong sử dụng hoá chất, cải thiện quản lý nguồn nước, vận tải và khai khoáng./.








(Theo moitruong.com.vn)

Hội thảo quốc gia giới thiệu công cụ đánh giá nhanh tính bền vững của thủy điện (RSAT) trên phạm vi toàn lưu vực

There are no translations available.

Để có thể đáp ứng những yêu cầu mới nổi trong việc phải làm thế nào đánh giá được tính bền vững của một dự án thủy điện hay một bậc thang thủy điện, trong kế hoạch năm 2011 Sáng kiến thủy điện bền vững của Ủy hội sông Mê Công quốc tế tổ chức hội thảo giới thiệu công cụ đánh giá nhanh tính bền vững của thủy điện (RSAT).

 

Công cụ được xây dựng với sự hợp tác giữa Cơ quan Phát triển quốc tế Hoa Kỳ (USAID), Ngân hàng Phát triển Châu Á (ADB), Ủy hội sông Mê Công quốc tế (MRC) và Quỹ bảo vệ Thiên nhiên quốc tế (WWF) đã được giới thiệu tại các quốc gia thành viên nhằm mục tiêu hỗ trợ trong việc tiếp cận và sử dụng công cụ này. Tại Việt Nam, với sự hỗ trợ của ban thư ký Ủy hội sông Mê Công quốc tế, Ủy ban sông Mê Công Việt Nam đã tổ chức một Hội thảo quốc gia về RSAT cho các cơ quan liên quan và địa phương, địa điểm tại Đồ Sơn, thành phố Hải Phòng vào ngày 26 tháng 4 năm 2011.

 

tt621

RSAT được đưa ra nhằm đánh giá tính bền vững liên quan tới phát triển thủy điện ở tất cả các giai đoạn dự án từ lập quy hoạch, thiết kế, xây dựng tới vận hành. Với những mục tiêu ban đầu: (1) để cung cấp một công cụ đối thoại và hợp tác giữa các bên ở cấp lưu vực; (2) nhằm làm nổi bật và ưu tiên những cơ hội và rủi ro của thủy điện bền vững; và (3) nhằm xác định nhu cầu tăng cường năng lực, công cụ bao gồm 11 chủ đề và lên tới 53 chỉ tiêu cho phép người sử dụng đánh giá tính bền vững của một dự án thủy điện bằng cách cho điểm chỉ trong vòng 4 đến 5 ngày.

 

Tại hội thảo, các đại biểu đã tập trung thảo luận vào những quy tắc, quan điểm liên quan của các nhà phát triển thủy điện, yêu cầu về năng lực và áp dụng cho cấp tiểu lưu vực tại Việt Nam. “Đây là công cụ mang tính định tính, cùng một số liệu đầu vào công cụ này có thể đưa ra các kết quả khác nhau do tính chủ quan của người sử dụng. Do đó người dùng phải hết sức lưu ý, linh hoạt, thấu hiểu cũng như phải có kinh nghiệm” Tiến sỹ Lê Đức Trung – Chánh văn phòng Ủy ban sông Mê Công Việt Nam nhấn mạnh.

 

Ngay sau hội thảo này, một khóa đào tạo chuyên sâu về RSAT sẽ được tổ chức trong 2 ngày từ 27 đến 28 tháng 4 năm 2011. “Ủy ban sông Mê Công Việt Nam sẽ tiếp tục hỗ trợ việc ứng dụng công cụ này tại Việt Nam. Hy vọng rằng, RSAT sẽ được tiếp nhận và áp dụng rộng rãi tại các cơ quan ban nghành và địa phương” Tiến sỹ Trung kết luận trong phát biểu bế mạc hội thảo.
(Theo www.vnmc.gov.vn)