Tue10262021

Last update12:17:51 AM GMT

Thực trạng và định hướng phát triển công tác thông báo, cảnh báo, dự báo tài nguyên nước ở nước ta

Thực trạng chưa được quan tâm và phát triển đúng mức

Công tác dự báo cảnh báo tài nguyên nước hiện nay đã được biết đến là công tác rất quan trọng, góp phần ổn định, phát triển kinh tế xã hội cho các lưu vực sông nói chung, và giải quyết vấn đề khai thác sử dụng, chia sẻ tài nguyên nước giữa các đối tượng sử dụng nước nói riêng. Tuy nhiên ở nước ta hiện nay vấn đề dự báo, cảnh báo tài nguyên nước chưa thực sự được quan tâm và phát triển đúng mức, đặc biệt chưa có các quy định để phục vụ quản lý và kỹ thuật cho công tác cảnh báo dự báo tài nguyên nước.

Luật tài nguyên nước ban hành ngày 02 tháng 7 năm 2012, có hiệu lực thi hành từ ngày 01 tháng 01 năm 2013 đã đánh dấu một bước tiến quan trọng trong công tác quản lý tài nguyên nước. Tại Khoản 2, Điều 4 Luật tài nguyên nước đã nêu sự cần thiết nâng cao khả năng dự báo tài nguyên nước cho các lưu vực sông nhằm có những thông tin kịp thời hỗ trợ các nhà quản lý đưa ra những chính sách, phương án khai thác, sử dụng hợp lý. Điều 19 Quy định chức năng nhiệm vụ của Bộ Tài nguyên và Môi trường về Quy hoạch phân bổ nguồn nước với yêu cầu là "Đánh giá số lượng, chất lượng của nguồn nước, hiện trạng khai thác, sử dụng tài nguyên nước; dự báo xu thế biến động dòng chảy, mực nước của các tầng chứa nước, nhu cầu sử dụng nước".

Hiện nay đơn vị tổ chức thực hiện chức năng nhiệm vụ dự báo cảnh báo tài nguyên nước là Trung tâm Quy hoạch và Điều tra tài nguyên nước quốc gia trực thuộc Bộ Tài nguyên và Môi trường. Hiểu được tầm quan trọng của công tác dự báo, cảnh báo tài nguyên nước, Trung tâm đã chú trọng xây dựng các bản tin thông báo, dự báo, cảnh báo thông thường theo tháng, quý, năm và các bản tin dự báo chuyên đề cho một số các vùng trọng điểm đang gặp vấn đề trong khai thác sử dụng tài nguyên nước.

Đối với nước dưới đất, dự báo cảnh báo hàng quý, năm cho khu vực Bắc Bộ và Đồng bằng sông Cửu Long; đối với nước mặt, tiến hành dự báo cảnh báo tài nguyên nước trên lưu vực sông Srepock và lưu vực sông Sesan; Đối với nước dưới đất, Trung tâm đã tiến hành dự báo tác nghiệp cho nước dưới đất. Để phục vụ công tác cảnh báo, dự báo tài nguyên nước dưới đất, trong quá trình dự báo tác nghiệp, Trung tâm đã xây dựng ISO tuy nhiên, phương pháp sử dụng để xây dựng quy trình cảnh báo, dự báo tài nguyên nước dưới đất là phương pháp thống kê, quy trình dự báo tài nguyên nước mặt chưa được xây dựng . Quy trình dự báo tài nguyên nước dưới đất mới ở mức độ sơ khai, phương pháp tính toán là phương pháp thống kê; quy trình dự báo tài nguyên nước mặt chưa được xây dựng vì vậy không đáp ứng được bài toán dự báo, cảnh báo bằng hệ thống mô hình hiện đại.

Định hướng phát triển công tác thông báo, cảnh báo, dự báo tài nguyên nước

+ Đối với công tác thông báo tài nguyên nước mặt và nước dưới đất, cần phải xây dựng được các nội dung sau: (1) Ra bản tin thông báo các tầng chứa nước theo lưu vực sông; (2) Ra bản tin thông báo các tầng chứa nước theo các vùng kinh tế trọng điểm; (3) Thông báo đầy đủ cho các tầng chứa nước đã quan trắc; (4) Thông báo khi có hiện tượng bất thường (Mực nước hạ thấp đột ngột, chất lượng ô nhiễm bất thường...); (5) Bổ sung phương thức thông báo (bản tin định kỳ và bất thường trên truyền hình).

+ Đối với công tác cảnh báo tài nguyên dưới đất, cần phải xây dựng được các nội dung sau: (1) thông tin quan trắc của địa phương và chủ hộ khai thác; (2) tăng cường sớm thời gian nhận số liệu quan trắc; Đối với công tác cảnh báo tài nguyên nước mặt, cần phải có được các thông tin (số liệu quan trắc; vị trí; lượng xả thải vào nguồn nước, thông tin khai thác sử dụng nước trên lưu vực...) (2) xác định được ngưỡng các dòng chảy tối thiểu, đảm bảo khai thác sử dụng cho các hoạt động trên sông (hoạt động tưới tiêu, nông nghiệp, thủy sản, giao thông thủy...) cho từng đoạn sông, lưu vực sông; xem xét khả năng tiếp nhận nguồn thải vào nguồn nước, chức năng của nguồn nước bị thay đổi. Cũng giống như công tác thông báo, cảnh báo tài nguyên nước, cần phải cung cấp bản tin sớm hơn và đưa công nghệ tin học vào công tác cảnh báo dự báo tài nguyên nước để thực hiện công tác này.

+ Đối với công tác dự báo tài nguyên nước, xây dựng được bản tin dự báo tài nguyên nước dưới đất các tầng chứa nước theo lưu vực sông và các tầng chứa nước, xây dựng được các bản tin dự báo nguy cơ cạn kiệt và xâm nhập mặn nước dưới đất; bản tin dự báo nguy cơ sụt lún nền đất do khai thác nước dưới đất; bổ sung phương thức dự báo (bản tin định kỳ và bất thường trên truyền hình).

Đây là những việc cần phải thực hiện để nâng cao công tác thông báo, cảnh báo và dự báo tài nguyên nước trong hiện tại và tương lai. Để làm được những điều này, cần phải trang bị hành lang cơ sở pháp lý và các quy định kỹ thuật đầy đủ tức là phải có công nghệ, thiết bị, nhân vật lực, phương pháp, quy trình kỹ thuật, đặc biệt là cơ sở pháp lý, quy định, tiêu chuẩn kỹ thuật rõ ràng... đối với từng loại hình dự báo cảnh báo để triển khai công tác cảnh báo dự báo tài nguyên nước được hoàn thiện hơn.


Tin mới hơn:
Tin cũ hơn: